Evropa ulazi u pripreme za predstojeću zimsku sezonu sa najnižim zalihama prirodnog gasa u posljednjih pet godina, dok tenzije na Bliskom istoku i ograničena ponuda tečnog prirodnog gasa (LNG) dodatno povećavaju rizik od novih skokova cijena energenata.

Prema podacima tržišnih analitičara, evropska skladišta prirodnog gasa trenutno su popunjena oko 55 odsto, što predstavlja najniži nivo za ovaj dio godine još od 2021. godine, navodi se u analizi Rojtersa.

Iako sadašnji obim rezervi ne ukazuje na neposrednu opasnost od nestašica, u analizi se ističe da će manji nivo zaliha učiniti Evropu osjetljivijom na vremenske prilike, ali i na eventualne poremećaje na međunarodnom tržištu energenata.

Poslije početka rata u Ukrajini u februaru 2022. godine, evropske zemlje značajno su smanjile zavisnost od ruskog gasa koji je stizao gasovodima i postale među najvećim svjetskim uvoznicima tečnog prirodnog gasa. Takva promjena donijela je i nove izazove, jer Evropa sada dijeli globalno tržište sa azijskim zemljama koje se takođe nadmeću za ograničene količine LNG-a.

Poslije zaoštravanja sukoba između Sjedinjenih Američkih Država i Irana, tempo uvoza tečnog prirodnog gasa u Evropu je usporen, dok su azijski kupci ponovo pojačali nabavku ovog energenta. Tržišni podaci pokazuju da bi evropski uvoz LNG-a tokom jula mogao da iznosi oko 6,3 miliona tona, što bi bio najniži mjesečni nivo još od septembra 2024. godine.

Dodatnu neizvjesnost izaziva i Katar, jedan od najvećih svjetskih izvoznika tečnog prirodnog gasa. Prije izbijanja aktuelne krize, ta država učestvovala je sa približno petinom ukupne svjetske ponude LNG-a, pa bi svaki poremećaj saobraćaja kroz Ormuski moreuz mogao dodatno da oteža isporuke ovog energenta.

Pored pitanja snabdijevanja prirodnim gasom, Evropa se suočava i sa problemima na tržištu dizela, koji ima ključnu ulogu u transportu, industriji i sistemima grijanja. Zalihe dizela u evropskim zemljama pale su na najniži nivo od 2022. godine, dok su poremećaji na Bliskom istoku dodatno smanjili dostupnost uvoza.

Kako se navodi u analizi, blaga zima mogla bi da omogući Evropi da izbjegne ozbiljnije poteškoće. Međutim, ukoliko hladni period bude duži i intenzivniji, očekuje se rast potrošnje energenata i dodatni pritisak na evropski energetski sistem, piše B92.