U nastavku donosimo pregled važećih ograničenja brzine u Bosni i Hercegovini i zemljama bivše Jugoslavije za, uz odgovor na pitanje  ko je najrigorozniji, a ko najliberalniji prema vozačima.

Bosna i Hercegovina: Standardna ograničenja, ali sve strože kazne

Prema važećem ZOBS-u, u Bosni i Hercegovini važe sljedeća opšta ograničenja brzine za putnička vozila, ukoliko saobraćajni znak ne propisuje drugačije:

  • U naselju: 50 km/h
  • Van naselja: 80 km/h
  • Brze ceste: 100 km/h
  • Auto-putevi: 130 km/h

Na papiru, BiH je u potpunosti usklađena sa evriopskim standardima. Međutim, problem nije u propisima, već u ponašanju vozača, posebno kada je riječ o prekoračenju brzine.

Alarmantni podaci MUP-a RS

Prema podacima Ministarstva unutrašnjih poslova Republike Srpske, u prvih 11 mjeseci ove godine u saobraćajnim nesrećama poginulo je 118 osoba na licu mjesta, dok je u istom periodu prošle godine smrtno stradalo 88 ljudi.

Još zabrinjavajući su podaci Agencije za bezbjednost saobraćaja RS, prema kojima je nepropisna ili neprilagođena brzina uzrok čak do 40 odsto saobraćajnih nesreća sa poginulim licima.

Zakon za „bahate vozače“

U oktobru 2025. godine, Predstavnički dom Parlamentarne skupštine BiH usvojio je izmjene i dopune Zakona o osnovama bezbjednosti saobraćaja na putevima u BiH, koje se direktno odnose na suzbijanje tzv. bahate vožnje.

Izmjene su predložili poslanici SDP BiH Saša Magazinović i Jasmin Imamović, u saradnji sa stručnjacima iz oblasti saobraćaja, pravosuđa i sudskog vještačenja.

Izmjenama se jasnije definiše pojam bahate vožnje.

Tako se bahatom vožnjom smatra prolazak dva i više puta kroz crveno svjetlo na semaforu, vožnja u naselju brzinom iznad 40 km na čas, a van naselja 60 km na čas iznad ograničenja, prestizanje kolone preko pune linije, vožnja u alkoholizovanom stanju preko 1,5 promila i pod uticajem narkotika i drugih psihoaktivnih supstanci.

Prema prijedlogu izmjena i dopuna zakona, jedna od kazni za bahatu vožnju biće privremeno oduzimanje vozila i to na mjestu gdje je vozač zatečen u činjenju prekršaja. Vozilo će biti oduzeto ako se utvrdi da je vozač u prethodne dvije godine već jednom kažnjen za

U članu kojim se definišu novčane kazne i privremena zabrana upravljanja vozilom, dodaje se nova stavka – trajno oduzimanje motornog vozila.

Izmjenama zakona predviđeno je da će onaj ko bahatom vožnjom naruši bezbjednost drugih učesnika u saobraćaju biti kažnjen od 2.000 KM do 3.000 KM. Za ovaj prekršaj vozaču će uz novčanu kaznu biti izrečena mjera zabrane upravljanja vozilom šest mjeseci, te dva kaznena boda.

Međutim, ako bahati vozač svojom vožnjom izazove saobraćajnu nesreću, predviđena je novčana kazna od 3.000 do 5.000 KM, te oduzimanje vozila u trajanju od devet mjeseci i četiri kaznena boda.

Posebno su pooštrene i kazne za korištenje mobilnog telefona tokom vožnje od 200 do 400 KM, a u slučaju izazivanja nesreće i do 2.000 KM, uz zabranu upravljanja vozilom.

Srbija

Srbija ima gotovo identična ograničenja kao BiH:

  • Naselje: 50 km/h
  • Van naselja: 80 km/h
  • Brze saobraćajnice: 100 km/h
  • Auto-putevi: 130 km/h

Ipak, razlika je u praksi. Srbija je poznata po strožoj kontroli i čestim sankcijama za prekoračenje brzine, naročito na autoputevima i u urbanim zonama. Oduzimanje vozačke dozvole i visoke novčane kazne nisu rijetkost ni u ovoj zemlj.

Crna Gora

Crna Gora se izdvaja po jednom ključnom detalju- maksimalna brzina na auto-putu iznosi 100 km/h, što je najniže u regionu.

  • Naselje: 50 km/h
  • Van naselja: 80 km/h
  • Auto-put: 100 km/h

Ovakva regulativa obrazlaže se konfiguracijom terena i bezbjednosnim rizicima, posebno na novim i zahtjevnim dionicama auto-puta. Specifičnost je dionica auto-puta Smokovac - Mateševo, gdje je opšte ograničenje postavljeno na 100 km/h zbog konfiguracije terena i sigurnosnih tunela, uprkos standardima za auto-puteve.

Sjeverna Makedonija

Sjeverna Makedonija ima slične propise kao BiH i Srbija:

  • Naselje: 50 km/h
  • Van naselja: 80 km/h
  • Auto-put: 130 km/h

Ipak, u praksi su česta dodatna ograničenja kroz naseljena i poluurbana područja, gdje brzina nerijetko pada na 40 ili 60 km/h.

Hrvatska i Slovenija

Kao članice Evropske unije, Hrvatska i Slovenija u oblasti bezbjednosti saobraćaja primjenjuju standarde koji su usklađeni sa evropskom „Vizijom nula“, strategijom čiji je cilj smanjenje broja poginulih na putevima na najmanju moguću mjeru. To u praksi znači nižu toleranciju na prekoračenje brzine, širu primjenu zona ograničenja od 30 km/h u urbanim sredinama, te razvijen sistem automatskog nadzora brzine putem kamera i digitalnih registara.

U Hrvatskoj važe sljedeća ograničenja:

  • Naselje: 50 km/h
  • Van naselja: 90 km/h
  • Brze ceste: 110 km/h
  • Auto-putevi: 130 km/h

Iako je dozvoljena brzina van naselja veća nego u BiH i Srbiji, Hrvatska ima jedne od najviših novčanih kazni u regionu, a za ekstremna prekoračenja moguće su i čak zatvorske kazne. Posebna ograničenja važe i za mlade vozače.

Slovenija ima jednu od najuređenijih mreža puteva u regionu:

  • Naselje: 50 km/h
  • Van naselja: 90 km/h
  • Brze ceste: 110 km/h
  • Auto-put: 130 km/h

Ono pto izdvaja Sloveniju jesu su brojne zone 30, posebno u blizini škola i stambenih naselja, te izuzetno razvijen sistem kamera i automatskog nadzora brzine.