Štaviše, otac Ilja bio je priznati stručnjak za matematiku i fiziku. U takvim okolnostima, njegovim roditeljima nije bilo teško da svojoj djeci obezbijede kvalitetno visoko obrazovanje. Mladi Vladimir Uljanov studirao je prava na Univerzitetu u Kazanju gdje je prvi put došao u dodir sa radikalnim idejama.

Najzagriženiji pobornici revolucije će ga uvijek doživljavati kao vođu velikog prevrata poslije koga svijet nikada neće izgledati isto. Ipak, možda jaču i upečatljiviju ulogu u njegovom životu imale su dvije žene, jednako posvećene političkim idealima koje su zajednički slijedili.

Žena iz sjenke

Lenjina je čitavog života pratio glas “ženskaroša”. Ipak, zvanično, imao je samo jednu ženu. Zvanična supruga vođe svjetskog proletarijata bila je Nadežda Krupskaja, istaknuta aktivistkinja revolucije i kasniji politički radnik u Sovjetskom Savezu.

Ona je bila dijete plemića bez zemlje i još kao mala se isticala po odlučnosti i bistrini. U djetinjstvu je više vremena provodila družeći se sa dječacima. Godine 1894. upoznaje svog budućeg supruga Vladimira Uljanova. U političkom djelovanju tada zabranjene organizacije, pokazivala je jednaku, ako ne i veću srčanost od Lenjina, postavši mu vjerna podrška u njegovim beskompromisnim stavovima.

Samo godinu dana kasnije oboje su uhapšeni od strane carske policije. Osuđeni su na izgnanstvo, a prva destinacija je bio Sibir. Već 1898. godine vjenčali su se u sibirskom gradu Šušenskoje, u crkvi Petra i Pavla iako su već tada bili osvjedočeni ateisti.

Krupskaja je u danima izgnanstva zadržala izgled mlade i lijepe žene, ali u njenom ponašanju preovladavala je bezrezervna podrška Lenjinu i revoluciji. Paradoksalno svemu što će kasnije uslijediti, upravo su godine izgnanstva bile period kada su njih dvoje bili najsrećniji u braku.

Tokom desetak turbulentnih godina u egzilu Nađa i Vladimir su promijenili više destinacija u Engleskoj, Njemačkoj i Švajcarskoj. Na kraju su se skrasili u Parizu gdje će kasniji vođa revolucije, u jednom kafeu, upoznati drugu fatalnu ženu u svom životu – šarmantnu Francuskinju Inesu Arman.

Supruga i ljubavnica kao najbolje prijateljice

Nadežda je brzo primijetila da između Vladimira i Inese postoji fatalna privlačnost, ali se tome nije protivila iako su bili u već poodmaklom braku. Pojedini istoričari tumače njenu ravnodušnost kao odraz lične posvećenosti revoluciji koja je, kako kažu, bila veća i od Lenjinove.

Stoga je, sasvim neuobičajeno, podržala romansu Inese i Vladimira.

Tome je doprinijela i činjenica da se Inesa već uveliko ostvarila kao majka. Sovjetskim Savezom su kružile glasine da je Francuskinja Lenjinu rodila nasljednika. To je ipak malo vjerovatno, zbog Lenjinovih zdravstvenih problema i famoznih spekulacija o sifilisu koga je navodno pokupio još u studentskim danima.

Slučaj je postao još neobičniji nakon što su Nađa i Inesa razvile blisko prijateljstvo. To što dijele muškarca činilo se da im uopšte ne smeta, a činjenica da su obje bile zagrižene feministkinje samo ih je još više zbližila.

Nađa je jednom prilikom otvoreno priznala da “kuća postaje svjetlija kada Inesa uđe u nju”.

Trojka koja je izvela revoluciju

Mnogima je sada u glavi romantična slika zaljubljenog para (ili trojke), ali stvarnost je bila daleko od toga. Lenjin, Nađa i Inesa su zajedno živjeli život jer su prekršili pravila, prognanih radikalnih socijalista. Lenjin i Inesa (ili Lenjin i Nadežda) nisu vodili duge šetnje pod mjesečinom pored Sene niti uživali u zagrljaju ispod Ajfelovog tornja.

Umjesto toga, njihova romantična privlačnost je opstajala zbog činjenice da su bili ideološki saputnici. Čudna veza utroje je doživjela vrhunac kada su se Nađa i Vladimir preselili u Krakov, a i Inesa zajedno sa njima.

Nekoliko godina kasnije, Prvi svjetski rat je bjesnio Evropom. Lenjin je vjerovao da Rusija mora da okonča svoju umiješanost u rat bez obzira na cijenu koju bi platila teritorijom. Shodno svojim patriotskim osjećanjima, Inesa je priželjkivala veće rusko prisustvo u ratu kako bi njena domovina Francuska bila spašena od uništenja. Tada se prvi put žestoko usprotivila Lenjinu.

„Što se tiče odbrane tvoje zemlje, za mene je krajnje neprijatno što nam se mišljenja razilaze. Hajde da porazgovaramo oči u oči“, pisao je Lenjin svojoj ljubavnici.

Prema svjedočenju njihovih savremenika, sintagma “oči u oči” bila je zapovijest da dugogodišnja sljedbenica popusti pred odlukom vođe, što se i desilo.

Tako je čitav njen život ostao posvećen Lenjinu, kao i život Nadežde Krupskaje. Nepokolebljivu odanost obje su dokazale i prateći ga u tajnom putovanju vozom koji je Njemačka obezbijedila da bi vratila Lenjina kući.

Sa Lenjinom do kraja

Lenjin je poslije revolucije postao zaokupljen previranjima u ruskom društvu. Počevši od njegovog povratka pa do kraja života, on i njegova zvanična žena Krupskaja bili su praktično nerazdvojni.

Što se Inese tiče, ona je ostala vjerna revolucionarnim idealima, ali kao borac za ženska prava. Posljednje godine života je provela u neumornom organizovanju međunarodnih konferencija žena komunističkog pokreta. To ju je jako iscrpilo, pa se odlučila na preko potreban odmor koji je provela na Kavkazu.

Godine izgnanstva, putovanja, rada i neurednog života uništile su njeno zdravlje. Dobila je koleru i ubrzo preminula 1920. godine u svojoj 46. godini. Umrla je sama, daleko od čovjeka koga je tako voljela i koji joj je bio idol.

Lenjin je zahtijevao da njeno tijelo bude vraćeno u Moskvu i bude sahranjeno u Kremlju, pored Crvenog trga. Kažu da je na njenoj sahrani jedini put javno viđen kako plače.

Samo tri i po godine kasnije umro je i Vladimir Iljič Lenjin. Možda jedna od najvećih misterija vezanih za Lenjinov život jeste konkretan uzrok njegove smrti. Uzroci bolesti koja je onesposobila Lenjina za stvarno političko djelovanje, a zatim dovela i do njegove smrti, nisu sasvim jasni ni danas. Iako je službeni izvještaj patologa utvrdio da je Lenjin bolovao od skleroze, pojedini ljekari smatrali su da je njegovo loše zdravstveno stanje posljedica sifilisa ili čak trovanja olovom.

Nakon što je izgubio bitku sa tjeskobama nejasnih uzroka, osnivač Sovjetskog Saveza i organizator slavne Oktobarske revolucije umro je 21. januara 1924. godine, a njegovo tijelo položeno je na Crvenom trgu u Moskvi gdje počiva sve do danas.

Nađa je kao komunistički aktivista živjela sve do 1939. i početka Drugog svjetskog rata. Umrla je samo dan nakon svog 70. rođendana, a pričalo se i da ju je upravo na proslavi povodom jubileja otrovao Staljin, sa kojim se nikada nije naročito dobro slagala.