"Kao istraživač neurologije i psihijatar, već više od dvije decenije liječim pacijente. U svom radu primijetio sam da određene svakodnevne navike imaju snažan uticaj na mentalnu otpornost i zdravlje mozga", otkrio je za CNBC dr Dru Remzi, sertifikovani psihijatar, autor i lider u oblasti neuronauke, nutritivne psihijatrije i integrativnog mentalnog zdravlja. Dvadeset godina radio je kao vanredni klinički profesor psihijatrije na Univerzitetu Kolumbija, gdje je predavao i nadgledao psihoterapiju i nutritivnu psihijatriju.

1. Da li se sjećate bilo kog sna iz protekle nedjelje?


Pamćenje snova ukazuje na kvalitetan REM san – fazu u kojoj mozak obrađuje emocije i konsoliduje sjećanja.
"Kada moji pacijenti prate svoj san, zanimaju me ukupni sati spavanja, ali još više ako pomjenu žive snove. Zašto je to važno.: Tokom sna se aktivira glimfatski sistem mozga koji čisti metabolički otpad."

Naučnici su otkrili da ovaj sistem radi pretežno tokom sna, stvarajući puteve kroz koje cerebrospinalna tečnost uklanja toksine nagomilane tokom budnog stanja. Ovaj proces eliminiše proteine poput beta-amiloida, koji mogu da doprinesu kognitivnom propadanju."Poremećaji sna direktno utiču na mentalno zdravlje – nesanica gotovo udvostručuje rizik od depresije, prema opsežnim analizama", napominje dr Remzi.


2. Da li ste u protekloj nedelji jeli inćune, pesto ili sočivo?


Ove namirnice predstavljaju koncept nutritivne gustine i sadrže ključne hranljive materije za funkciju mozga: omega-3 masne kiseline (inćuni), folate (bosiljak u pestu) i vlakna i B-vitamine (sočivo).
"Zašto je to važno?Jedna velika studija je pokazala da je otprilike trećina učesnika sa teškom depresijom postigla potpuni oporavak samo poboljšanjem ishrane. Novija istraživanja pokazuju da su ishrane bogate ultraprocesiranom hranom povezane s povećanim rizikom od depresije. Mediteranska ishrana, bogata ovim namirnicama, značajno smanjuje markere upale povezane s depresijom. Omega-3 masne kiseline posebno pomažu u održavanju fluida nervnih membrana i podržavaju formiranje sinapsi – oba su ključna za učenje i emocionalnu regulaciju", kaže dr Dru.

3. Da li ste imali značajne interakcije sa najmanje tri osobe u protekloj nedjelji?


"LJudska povezanost pruža neurobiološku podršku zdravlju mozga, pri čemu je kvalitet ovih interakcija važniji od kvantiteta", napominje psihijatar. Zašto je to važno? Meta-analiza 148 studija otkrila je da snažne društvene veze povećavaju stopu preživljavanja za oko 50% – slično efektima prestanka pušenja. Pozitivne društvene interakcije podstiču oslobađanje oksitocina, koji smanjuje nivo kortizola i upalne procese. Čak i kratke društvene razmjene mogu poboljšati kognitivne sposobnosti.

"Suprotno tome, društvena izolacija povezana je s povećanim rizikom od kardiovaskularnih bolesti i moždanog udara, pokazujući koliko su naši neurobiološki sistemi zavisni od ljudske povezanosti."