Studija je pokazala da konji reaguju drugačije u zavisnosti od emocionalnog stanja ljudi, čak i kada ih ne mogu čuti ili vidjeti, što pruža dokaze o svojevrsnoj „emocionalnoj zarazi“.

Istraživači su prikupili uzorke mirisnih jedinjenja koja se nakupljaju ispod pazuha učesnika studije, a zatim su posmatrali ponašanje konja kada su bili izloženi tim mirisima tokom standardizovanih testova. Istraživanje je objavljeno u časopisu „PLOS One“.

Prethodna istraživanja su već pokazala da konji mogu da prepoznaju ljudske emocije kroz govor i izraze lica, ali je ideja da mogu da omirišu strah dugo ostala samo teorija zbog složenosti proučavanja mirisa. Vodeća autorka studije Plotin Žarda, istraživačica u Francuskom institutu za konje i jahanje, navela je da ljudi nisu svjesni svih mirisa koje emituju, za razliku od životinja.

Da bi prevazišli ovaj problem, istraživači su razvili novu metodu. Učesnicima studije postavljeni su pamučni jastučići ispod pazuha, gdje znojne žlijezde oslobađaju mirisna jedinjenja. Učesnici su nosili jastučiće dok su gledali zastrašujuće ili radosne video-snimke, dok je kontrolna grupa gledala neutralan sadržaj.

Nakon toga, prikupljeni jastučići su, uz stroge mjere protiv kontaminacije, pričvršćeni malim mrežama na nozdrve 43 kobile. Istraživači su obezbijedili da jastučićima rukuje isključivo osoba koja je dala uzorak, a mirisna jedinjenja su sačuvana zamrzavanjem.

Konji su zatim bili izloženi nizu testova koje su sprovodili eksperimentatori poznati životinjama, poput procjene da li će prići čovjeku u boksu ili kako će reagovati na iznenadno otvaranje kišobrana. Pored ponašanja, prikupljani su i podaci o otkucajima srca i nivou kortizola u pljuvački, ključnom biomarkeru stresa.

Analiza je pokazala da su i ponašanje i fiziološke reakcije konja zavisile od mirisnih jedinjenja. Konji izloženi mirisima ljudi koji su gledali zastrašujuće snimke bili su plašljiviji, manje skloni prilasku ljudima i oprezniji prema nepoznatim predmetima.

„Mirisi ljudi koji su bili uplašeni pojačavaju reakcije konja. Značaj je u tome što konji mogu da osjete kako se osjećamo, čak i ako nas ne čuju ili ne vide“, navela je Žarda.

Koautorka studije Lea Lansad iz Francuskog nacionalnog istraživačkog instituta za poljoprivredu, hranu i životnu sredinu istakla je da rezultati ukazuju na postojanje „emocionalne zaraze“ između ljudi i konja. Prema njenim riječima, ovo ima i praktične implikacije za jahače i one koji rade sa konjima, jer emocionalno stanje čovjeka može da se prenese na životinju putem mirisa.

Istraživači planiraju da u narednom periodu ispitaju da li su ljudi osjetljivi na mirisna jedinjenja koja proizvode konji kada doživljavaju određene emocije, kao i da istraže koja su hemijska jedinjenja u to uključena. Takođe, žele da utvrde da li je ovakva hemijska komunikacija ograničena samo na strah ili se javlja i kod drugih emocija, poput tuge i gađenja.

Stručnjaci koji nisu učestvovali u studiji pohvalili su istraživanje, navodeći da se ono nadovezuje na ranije radove i da je pažljivo kontrolisalo faktore koji bi mogli uticati na rezultate. Istaknuto je i da konji, kao plijen, koriste sva svoja čula kako bi procijenili nivo prijetnje u okruženju, a ne samo miris, piše RTS.