Prvi dan Festivala započeo je u 17 časova u prostoru Kuće Milanovića, gdje je upriličeno otvaranje izložbe „VETERANI SRPSKE ANIMACIJE“.

Izložba je okupila brojne posjetioce i poštovaoce domaće animacije, pružajući uvid u bogatu istoriju i stvaralaštvo autora koji su postavili temelje srpske animacije.

Centralni događaj večeri održan je u 19 časova, kada je uz prisustvo brojnih zvanica, autora i ljubitelja filma zvanično proglašen otvorenim ovogodišnji Festival.

Prvih 18 godina Festivala

“Osamnaest godina u životu čovjeka je mnogo. Jednostavna računica obuhvata prelomne faze našeg najranijeg života – dolazak na svijet, prve zube i nesigurne korake, polazak u osnovnu školu, prve simpatije, srednju školu i tinejdžerske dane, ljubavi i pripreme za fakultet. Iz dječije razigranosti lagano skliznemo u ozbiljnost, postajemo odgovorni ljudi sa svim dobrim i lošim stranama onog što odrastanje nosi. Postajemo punoljetni”, rekao je direktor Festivala Goran Dujaković.

Osamnaest godina je, kaže on, mnogo i za jedan filmski festival. I ovdje, dodaje, jednostavna računica ima svoje vremenske faze.

“Od ideje do “porođajnih muka” da Festival animiranog filma BANJALUKA nastane, što je u ovoj sredini uvijek bio ogroman napor - do čudnog trajanja. Svašta se u tom vremenu dešavalo. Suvoparna statistika bi navela da je prikazano više od 4.000 animiranih filmova, da su gostovali brojni svjetski animatori (neki od njih i najveći u istoriji animacije), da je bilo uspona, ali i padova, tavorenja zbog raznoraznih interesa (jedne godine nije održan, da jeste, ovo bi bio devetnaesti), varljivih oporavaka - i sve je to Festival animiranog filma BANJALUKA preživio. Kao neko ko je na čelu ovog Festivala od samog početka, rekao bih da traje samo zbog upornosti ljudi koji ovaj Festival organizuju, ali i zbog ljubitelja dobre animacije koji nas motivišu. Samo nebo zna šta će Festivalu animiranog filma BANJALUKA donijeti narednih 18 godina, ali da ne gledamo u staklenu kuglu, idemo dalje, ne razmišljajući šta budnoćnost donosi. Iz dosadašnjeg iskustva i sadašnje perspektive - i nije previše bitno”, istakao je.

Važna platforma za promociju domaće animacije

„Međunarodni festival animiranog filma BANjA LUKA 2026 ima značajno mjesto na kulturnoj sceni Republike Srpske i regiona. On je važna platforma za promociju domaće animacije, povezivanje naših autora sa međunarodnom scenom i razmjenu iskustava i kreativnih ideja. Posebno nas raduje što ovogodišnji program okuplja brojne međunarodne goste, među kojima je i Oskarom nagrađeni Majkl Dudok de Vit, dobitnik nagrade za životno djelo. Njegov umjetnički rad predstavlja inspiraciju za nove generacije stvaralaca. Uspjesi poput filma ‘Hurikan’, u čijoj je produkciji učestvovala i banjalučka kompanija Aeon, pokazuju da domaća animacija ima kreativni i produkcijski potencijal za značajne međunarodne rezultate. Važno je da kroz festivale i druge vidove podrške nastavimo da promovišemo domaće autore, otvaramo im prostor za saradnju i doprinosimo većoj vidljivosti naše animacije“, izjavila je direktorka Audio-vizuelnog centra Republike Srpske Anja Ilić.

Oskarovcu Majklu Dudoku de Vitu specijalna nagrada za životno djelo

Svečana ceremonija otvaranja bila je i u znaku dodjele Nagrade za životno djelo, koja je ove godine uručena proslavljenom svjetskom animatoru i oskarovcu Majklu Dudoku de Vitu, u znak priznanja za njegov izuzetan doprinos razvoju i promociji svjetske animirane umjetnosti.

Biografija:

Rođen je 1953. godine i školovao se u Nizozemskoj. Nakon završetka osnovnog obrazovanja, studirao je graviranje/bakroopis u Ženevi, a potom animaciju u Farnamu u Engleskoj, gdje je stvorio svoj prvi film „Intervju” (The Interview).

Nakon godinu dana rada kao animator u Barseloni, 1980. godine nastanjuje se u Londonu. Tamo izgrađuje slobodnu karijeru sarađujući sa različitim studijima – prije svega sa Richard Purdum Productions – režirajući i animirajući brojne nagrađivane televizijske i filmske reklame.

Godine 1992. realizuje kratki film „Tom Svit” (Tom Sweep), a zatim i „Monah i riba” (Le Moine et le poisson), nastao u francuskom studiju Folimage.

Ovaj film bio je nominovan za Oskara i osvojio je nagradu Sezar.

Njegov najpoznatiji kratkometražni film, „Otac i kći” (Father and Daughter), osvojio je Grand Prix u Ansiju, kao i Oskara i nagradu BAFTA.

Godine 2004. završava film „Aroma čaja” (The Aroma of Tea), a kasnije u Francuskoj, u produkciji Prima Linea Productions, piše i režira dugometražni film „Crvena kornjača” (The Red Turtle).

Ostvareno u koprodukciji kuća Wild Bunch I Studio Ghibli, ovo  ostvarenje bilo je nominovano za Oskara 2017. godine, a osvojilo je Specijalnu nagradu žirija u selekciji Un Certain Regard na Filmskom festivalu u Kanu 2016. godine, uz brojna druga međunarodna priznanja.

Pored filmskog stvaralaštva, Mihael ilustruje knjige I redovno drži masterklas predavanja o animaciji i kreativnosti na umjetničkim fakultetima i univerzitetima u Velikoj Britaniji i širom svijeta.

Vikend u znaku brojnih sadržaja

Nakon svečanog dijela i uručenja nagrade, publiku je očekivala prva projekcija u okviru zvanične konkurencije – Veliki takmičarski program 1, čime je i zvanično započela trka za ovogodišnja festivalska priznanja.

Festival nastavlja sa radom i narednih dana, uz bogat projekcijski program, radionice i prateće sadržaje posvećene savremenoj animaciji:

Subota, 24. oktobra

13.00 - Promocija strip izdanja izdavača KOLOSEUM (Kuća Milanovića)

15.00 - VUK JEVREMOVIĆ – masterclass

17.00 - O!PLA FOKUS NA POLJSKU – Poljska animacija

19.00 - Veliki takmičarski program 2

21.00 - VUK JEVREMOVIĆ – retrospektiva animiranih filmova

 

Nedjelja, 25.oktobra

15.00 - Panorama 1

17.00 - Studentski takmičarski program 1

19.00 - Veliki takmičarski program 3

21.00 – Veterani srpske animacije